Алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикат

Интенсивияб алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикат
Интенсивияб алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикат
tɬːʼ
Гьединго	ƛ̣:
Аудио
	ицц · квеки

Алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикат
Алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикат
tɬʼ
ИФА номер	103 (148) 401
Гьединго	ƛ’, ƛ̣
Аудио
	ицц · квеки
Кодификация
Рижа (децимал)	t͡ɬʼ
Юникод (hex)	U+0074 U+0361 U+026C U+02BC

Алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикат — рагьукъаб гьаракь, жиб цо-цо кӀалъалеб мацӀалда хӀалтӀизабулеб. Интернационалаб фонетикияб алфабеталда гьеб гьаракь бихьизабизе хъвалеб симбол буго ⟨t͡ɬʼ⟩ (яги ⟨tɬʼ⟩), Американистияб фонетикияб нотациялда хӀалтӀизабула ⟨ƛʼ⟩.

Ружби

Алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикаталъул ружби:

Элъул абул куц буго аффрикатаб: эб гьаракь бахъула хӀухьалил чвахи тӀобан чӀезабун, хада цинги хӀухьалил чвахи абул бакӀалъул дандекъараб каналалъусан биччан, турбуленцияги лӀугьинабун.
Элъул абул куц буго алвеоларияб: эб гьаракь бахъулаго мацӀалзул тӀогь яги ракьан алвеоларияб агӀида хъван, гьелда рекъон апикалаб–илан ва ламиналаб–илан абула.
Элъул фонация буго гъугъаб: эб бахъула гьаркьил рухьадазул сороди гьечӀого.
Эб буго кӀалзул рагьукъаб: эб бахъулаго хӀухьел къватӀибе бачӀуна цохӀо кӀалдисан.
Эб буго латералаб рагьукъаб:эб бахъула хӀухьалил чвахи мацӀалзул хьолбохъан битӀиялдалъун, бакьулӀан гъоркье гуреб.
ХӀухьел чвахул механизм буго эйективияб (глотталаб эгрессив): хӀухьел къватӀибе цула гьаркьил кьватӀел (глоттис) эххеде хӀалуцинабун.

МацӀ		РагӀи	ИФА	МагӀна	Баян
Авар		кьӀад	[t͡ɬʼäd]	'тӀад'	Фонема данчӀвала диалектазулӀ, ралагье Авар свералаби.
Гьайда		sttluujagadang	[st͡ɬʼuːt͡ʃakataŋ]	Sphyrapicus тайпадул хӀинчь
Ираку^[1]		hatlʼáʼ	[hat͡ɬʼáʔ]	'цогидаб'
Кабарди	Беслен	лӏы	[t͡ɬʼə] (i)	'чи'	Дандеккола цогидал диалектазда бугеб [ɬʼ] гьаркьие.
Клаллам		ƛ̕əm̕éʔqʷnəxʷ	[t͡ɬʼ(ə)ˈmˀeʔqʷn(ə)xʷ]	'лъачӀого бетӀер кьабизе'
Лиллуэт		st'át'imcets	[ˈst͡ɬʼæt͡ɬʼjəmxət͡ʃ]	'лиллуэт мацӀ'
Навагьо		tłʼóoʼdi	[t͡ɬʼóːʔtɪ̀] (i)	'къватӀиб'
Сагьаптин		mɨƛ’ɨƛ’k	[mɨˈt͡ɬʼɨt͡ɬʼk]	'хӀарщ'
Шишалъ		ch'álhch'ílh	[tʃʼat͡ɬ.tʃʼet͡ɬ]	'Erithacus rubecula хӀинчь'
Лъинкит		tlʼeex	[t͡ɬʼix] (i)	'кьищни'
Лушуцид		sq̓aƛ̕	[sqʼɑt͡ɬʼ]	'пурх'
ЦӀунтасезул		кьиш	[t͡ɬʼɪʃ] (i)	'рекел'

Прото-семитияб *ṣ́ рикӀкӀуна алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикат букӀун бугилан.

Авар стандарталда гьоркьосахъи гьечӀого данчӀвала алвеоларияб латералаб эйективияб аффрикаталъул интенсивияб форма.

МацӀ		РагӀи	ИФА
Авар		кьалаб	[t͡ɬʼalab] (i)