Перейти к содержанию

Къагьира

Википедия — эркенаб энциклопедия сайталдасан материал
Тахшагьар
Къагьир
гIараб. القاهرة
Ошибка Lua в Модуль:Wikidata на строке 334: Функция для отображения значения не найдена..
ПачалихъЕгипет
МухафазаКаир (губернаторлъи)
Координатал30°03′22″N 31°14′22″E / 30.05611°N 31.23944°E / 30.05611; 31.23944 Координатал: Parameter: "scale=" should be "scale:"
МэрАтаф ГIабд аль-ХIамид
КьучІ лъуна969 соналъ н.р.ц.
ТІоцебесеб нухалъ рехсей969
Цебе букІараб цІарЕгипеталъул Бабил", "ФустIат
Площад3 085 км²
майданалъул борхалъи68 м
Расмияб мацІгIараб мацӀ
Халкъалъул къадар9 717 324[1] чи (2018)
Гъунки3150 чи/км²
Агломерация20 577 113[2] человек (2018)
МиллаталЕгиптянал
ДиналИслам, христианство
СагІтил рачелUTC+2
Телефоналъул код+202
Почалъул индексал11511 - 11668
Расмияб сайтcairo.gov.eg (гІараб.)
Картаби рихьизаризе/рахчизе
Къагьира (Египет)
ТӀанкӀ
Къагьир
ТӀанкӀ

Къагьира (гӀараб: القاهرة, [ælˈqɑːhɪɾɑ]; копт Ⲕⲁϣⲣⲱⲙⲓ, [kɑʃˈɾoːmi]) — Мисиралъул тахшагьар ва бищун кӀудияб шагьар. Гьелъул алгломерация, 21,3 миллион чигун, буго бищун кӀудияб Африкаялдаги, ГӀараб дунялалдаги, ва 6-б бищун кІудияб дунялалдаго. Жиндир географияб мухъалда некӀсияб Мемфис шагьарги машгьураб Джизаялъул пирамидабазул комплексги букӀиналъ, Къагьираялъул ассоциация гьабула некІсияб Египеталъулгун. Шагьаралъул чӀчӀей-бакӀ буго Нилалъул дельтаялда аскӀоб[3][4]. Къагьираялъе кьучӀ лъун буго нилъер заманалъул 969 соналъ ФатӀимиязул наслуялъ, амма гьанжесеб шагьар бугеб ракьалда рукӀана цогидал некӀсиял тахшагьаралги, жидер хутӀелал Басрияб Къагьираялда гъорлъе кколел. Къагьира цебегоялдаса нахъе буго регионалъулго сиясияб ва маданияб гӀумруялъул центрлъун, гьелда абула "азарго минараялъул шагьар" абун — гьениб цӀцӀикӀкӀанисеб Исламияб архитектура букӀиналъ. Къагьира рикІкІуна GaWC-ялда рекъон "Бета+" классификацияги бугеб дунялияб шагьарлъун[5].

ГӀараб дунялалда Къагьиралъул буго бищун цебесеб фильмазулги музыкаялъулги индустрия, ва гьединго дунялалдаго 2-б бищун цебесеб тӀадегӀанаб лъайкьеялъул институт, Аль-Азгьар Университет. ГӀемерисел халкъаздагьоркьосел медиазул, бизнесалъул ва гӀуцӀалабазул регионалиял бетӀерминаби руго шагьаралда. ГӀараб лигаялъул бетӀерминаги буго гьенибго.

9-ялдаса цӀикӀкӀун миллион чигун[6], 3085 км² гӀатӀилъигун, Къагьира жакъа къоялъ буго Египеталда бугеб бищун кӀудияб шагьарлъун. Жеги 9,5 миллион чи вуго Къагьиралда гӀагарлъухъ гӀумру гьабун. Къагьираялъул метро буго Африкаялда бугеб кӀигоялъул цояб (цогидаб буго Алжазаиралда), гьеб ккода дунялалъул бищун гӀадамал гӀемер хьвадулезул 15-лъун[7], жиндир лъагӀалида жаниб пассажирал ин 1 миллиардалдаса цӀикӀкӀараб[8]. 2005 соналъ ГӀагараб Машрикъалда Къагьираялъул экономикаялъ ккуна тӀоцебесеб бакӀ[9] ва тӀолго дунялалъул 43-б бакӀ Foreign Policy'ялъул 2010 гӀаламиял шагьаразул индексалда[10].

Инфраструктура

[хисизабизе | код хисизабизе]

Шагьаралъул пейзажал ва кӀвар бугел объектал

[хисизабизе | код хисизабизе]

ТахӀрир майдан

[хисизабизе | код хисизабизе]

Къагьираялъул музей

[хисизабизе | код хисизабизе]

Египеталъул кӀудияб музей

[хисизабизе | код хисизабизе]

Къагьираялъул си

[хисизабизе | код хисизабизе]

Басрияб Къагьира

[хисизабизе | код хисизабизе]

Исламияб Къагьира

[хисизабизе | код хисизабизе]

Къагьираялъул щулалъи

[хисизабизе | код хисизабизе]

Халкъаздагьоркьосел хурхенал

[хисизабизе | код хисизабизе]

Машгьурал гӀадамал

[хисизабизе | код хисизабизе]

Балагье гьединго

[хисизабизе | код хисизабизе]
  1. "The population development in Al-Qāhirah as well as related information and services".
  2. "The population of the districts of Greater Cairo according to census results and latest official estimates".
  3. Santa Maria Tours (4 September 2009). "Cairo – "Al-Qahira" – is Egypt's capital and the largest city in the Middle East and Africa". PRLog. Архивация оригиналалдаса, 30 November 2011. Щвей 10 December 2011. {{cite web}}: Check date values in: |access-date=, |date=, гин |archive-date= (help)
  4. "World's Densest Cities". Forbes. 21 December 2006. Архивация оригиналалдаса, 6 August 2010. Щвей 6 March 2010. {{cite magazine}}: Check date values in: |access-date=, |date=, гин |archive-date= (help)
  5. "The World According to GaWC 2016". Globalization and World Cities Research Network. Loughborough University. 24 April 2017. Архивация оригиналалдаса, 10 October 2013. Щвей 26 May 2017. {{cite web}}: Check date values in: |access-date=, |date=, гин |archive-date= (help)
  6. Egypt In Figures 2017, Governorate level, Population distribution by sex, Central Agency for Public Mobilisation and Statistics, Архивация оригинал (xls), 24 January 2009, Щвей 9 July 2009 {{citation}}: Check date values in: |access-date= гин |archive-date= (help). Adjusted census result, as Helwan governorate was created on 17 April 2008 from a.o. [къваригӀун буго классификация] parts of the Cairo governorate.
  7. "Cairo's third metro line beats challenges". Архивация оригинал, 3 July 2017. Щвей 29 June 2015. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= гин |archive-date= (help)
  8. "Cairo Metro Statistics". Архивация оригинал, 23 March 2012. Щвей 4 September 2012. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= гин |archive-date= (help)
  9. "The 150 Richest Cities in the World by GDP in 2005". Архивация оригиналалдаса, 18 September 2012. Щвей 11 November 2010. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= гин |archive-date= (help)
  10. "The 2010 Global Cities Index". Архивация оригинал, 2 December 2014. {{cite web}}: Check date values in: |archive-date= (help)


КъватӀисел регӀелал

[хисизабизе | код хисизабизе]