БТС

 BTS (корейскияб хангулалда: 방탄소년단; тӏадкъоялда цӏар: Bangtan Sonyeondan; маӀна: «пулялдаса къеркьечӏел гьечӏеб хӏалбихьиялъул къоӀрохъо»), гьанже Bangtan Boys, Beyond the Scene (BTS) ва цебе-себе Bangtan тӏагӏаралдаго цӏалде вугъарав, 2013 соналда тӏобитӏараб Южная Кореяб группа я. Группаялъул составалдаго къоӀроял къултӏана: Jin, Suga, J-Hope, RM, Jimin, V ва Jungkook. Нилъерго K-pop идолалъул система цӏалиб, гьеб группа хӏалтӏулеб буго хип-хопалъул къокъаб гӏужалгун, амма гьелъул мусикаялда заманалъул гӏадатиял гӏахьалги гӏезегӏан жанралги руго.

BTS дебют тӏобитӏана 2013 соналъул июн 13-да, Big Hit Entertainment компаниялъул къадирго, 2 Cool 4 Skool цӏаралда бугеб сингл-альбомалгун. Гьебдаса анцӏго сон хӏадур гьечӏого, 2014 соналда, гьелъул аввалиял корей ва япон студиялъул альбомал руго Dark & Wild ва Wake Up. Гьелъул кӏиабилеб студиялъул альбом — Wings (2016) — Южная Кореяда миллионалъул къадар нусхаял къватӏибе щвараб биринчи альбомлъун лӀугьана.

2017 соналда BTS дунлалъул мусикаялъул базаралде, хӏалтӏулеб гьабулебго Америкаялъул Къошма Штатазде, гӏемерго дунлалъул корей культураялъул «корей موج» (Hallyu) кӏодо цӏунун, кьун ккана. Гьел къватӏибе щвараб аввал корей артистрлъун лӀугьана, Recording Industry Association of America (RIAA)-лъул сертификат щвараб, гьелъул «MIC Drop» синглалъун. 2018 соналда Love Yourself: Tear альбомалгун Billboard 200 рейтингалда аввалги къоялдаго цебе щвана.

2020 соналда BTS дунлалъул лӀугьарал гӏемерал группааздаса цӏиялда руго, къоӀро соналдаса кӏи соналдаса къватӏиб Америкаялъул Billboard 200-да кӏи-щалтӏанго №1 щварал. Гьеб гӏалалъул тарихалда, 1966–1968 соналъул The Beatles-даса къадирго гьеб къадар щвараб группа гьечӏо.

Гьебго 2020 соналда, Love Yourself: Answer (2018) цӏаралда бугеб BTS-алъул компиляция альбом RIAA-лъул платина сертификат щвараб аввал корей мацӏалъул альбомлъун лӀугьана. Гьебго заманалда BTS «Dynamite» синглалгун Billboard Global 200 ва Billboard Hot 100 рейтингазда гьитӏинабго къоялда цадахъ цебе щвараб аввал корей артистлъун лӀугьана. «Dynamite» синглалъул Grammy премиялде номинацияги щвана.

Гьелъул кьучӏалда «Savage Love», «Life Goes On», «Butter» ва «Permission to Dance» къокъабалгун BTS Америкаялъул мусикаялъул рейтингалда №1 щвараб къоӀро сингл гӏезегӏан тезе щвараб артистлъун лӀугьана. Гьеб гӏалалъул цебе гьеб къадар гӏезегӏан тезе щвараб артист Justin Timberlake вукӏана 2006 соналда.

Гьанже BTS — Circle Chart-алъул хӏисабалда Южная Кореяб тарихалда гӏемерал альбомал къултӏараб группа я. Гьелъул продажаял Южная Кореяда 40 миллионалъул нусхаялдаса тӏадегӏан, ва дунлалъул къадарда 142.1 миллион нусха гьабуна.

Гьелъул Map of the Soul: 7 альбом Южная Кореяда эбелеб къадарда гӏемерал нусхаял къултӏараб альбомлъун лӀугьана, ва гьеб 4 миллион ва 5 миллион нусхаял тӏаде щвараб аввалги альбомлъунги лӀугьана.

BTS — инглисул мацӏалъул гьечӏеб мацӏалъул артистаздаса Wembley Stadium-алда цӏиялъулго къултӏараб концерт гьабурав аввалги артистлъунги лӀугьана. Гьеб концерт Love Yourself World Tour гастрольлъул къокъаб кӏвар кӏвана, 2019 соналда.

BTS-алъе гӏемерал премиял ва цӏарал щвана. Гьелъул хӏисабалда руго American Music Awards, Billboard Music Awards, Golden Disc Awards ва Grammy Awards-алде къоӀро номинация. Гьебго заманалда International Federation of the Phonographic Industry (IFPI)-лъ BTS-ро 2020 ва 2021 соналъул дунлалъул эбелеб артист цӏар кьуна.

BTS-алъул къултӏарал гӏужалъул къултӏарал United Nations General Assembly-ялда гӏемерго нухалъе хӏалтӏана. 2017 соналда гьелъ UNICEF-гун цадахъ «Love Myself» цӏаралда антинасилие кампанияги тӏобитӏана.

Time журналалъ BTS-ро гьелъул дунлалъул цӏияб гӏужалъул «лидер» цӏар кьун, гьел журналалъул интернационал нусхаялъул титулалда тӏаде щвана. Гьелъ BTS-ро «Prince of Pop» — «попалъул принцал» — цӏарги кьуна.

BTS 2017–2019 соналъ ругъарал дунлалъул интернеталъул 25 эбелеб кӏвар гьабулел инсаназул къокъабалъги лӀугьана. 2019 соналда гьел Time 100, ягьни дунлалъул гӏемер кӏвар бугел 100 инсаналъул къокъабалъги тӏоритӏана.

2018 соналда BTS-алъул къултӏарал къоӀроял Южная Кореяб президенталъул культурияб хӏалтӏиалъул орден щвана. Гьел къоӀроялъул яшалъул хӏисабалда гьеб орден щвараб эбелеб артисталъул къокъабалъулъ руго. Гьелъул кӏвар кьуна корей культура ва корей мацӏ дунлалъе рихьизабиялда BTS-алъул къултӏараб хӏалтӏиялъе.