АхІмос I

Википедия — эркенаб энциклопедия сайталдасан материал
Перейти к навигации Перейти к поиску
АхІмос I
егип. jꜥḥ ms(j.w)
АхІмос I
I АхІмосил статуялъул бутІа, Метрополитеналъул искусствоялъул музей.
байрахъНекІсияб Египеталъул пиргІавн байрахъ
1549 — 1524 сс. н. щ.
Цеве вукІарав Камос
Хадув вачІарав АменхІотеп I
Ирсилав АхІмос-Сипаир, АхІмос-ГІанх, АменхІотеп I
 
Период: ЦІияб ханлъи
Наслу: XVIII Наслу
Хронология: * 1550—1525 н. щ. (25 сон) — Ю. фон Бекератида рекъон
  • 1552–1527 н. щ. (25 сон) — Э. Хорнунгида рекъон
  • 1554–1529 н. щ. (25 сон) — Р. Паркерида рекъон
  • 1570–1546 н. щ. (24 сон) — Э. Ф. Вентеда рекъон
  • 1550–1525 н. щ. (25 сон) — K. A. Китченида рекъон
  • 1539–1514 н. щ. (25 сон) — Р. Крауссида рекъон
  • 1530–1504 н. щ. (26 сон) — В. Хелькида рекъон
  • 1576–1551 н. щ. (25 сон) — А. Вейгаллида рекъон[1]
 
Титулал
Преномен:
M23L2
ra
nb
F9
t t

nb-pḥtj-Rˁ

Номен:
G39N5
iaHmss

Ḏḥwtj-msj(w)

Хор цІар:
G5
O29L1G43

ˁȝ-ḫprw

Небти цІар:
G16
t
t
A53F31tG43

twt-mswt

Меседил цІар:
G8
O29L1G43

ṯz-tȝwj

 
Гьавуна: гІ.-ш.1559 н. щ.
Хвана: 1524 н. щ. (35 сон?)
Уасет, Египеталъул цІияб ханлъи
Вукъараб бакІ: Хоб-рукъ батун гьечІо. Жибго мумия батана Дейр-ал-Бахриялда балъгояб рокъоб.
Наслу: XVIII Наслу
Эмен: Секъененра ТагІа
Эбел: АхІхІотеп I
Лъади: АхІмос-Нефертари, АхІмос-Ситкамос, АхІмос-ХенуттамехІу
Лъимал: АхІмос-Меритамун
АхІмос-Ситамун
Сиамун
АхІмос-гІанх
АменхІотеп I
Рамос
ятизе бегьула Мутнофретги
Миллат: Египтянав
Дин: НекІсияб Египеталъул дин
 
Рагъул пиша
Рагъул цІар: Египеталъул киналго аскаразул цевехъан
Рагь: Гъоркьияб Египет эркен гьаби, гиксосазде данде рагъал

АхІмос I (егип. jꜥḥ ms(j.w), абулеб къагІидаялъул реконструкция /ʔaʀaħ'ma:sjə/ (ЕГь), Египтологиялда цІалулеб къагІида АхІмос, цо-цо хъвалеб къагІида Амосис I, "Аменес" ва "АахІмес", цІаралъул магІна «ИахІ (моцІ) бижана»[2][3]) — НекІсияб Египеталъул пиргІавн ва XVIII наслуялъе кьучІ лъурав. Гьев ккола Уасеталъул ханзабазул наслуялъул чилъун, II Секъененра ТагІал васлъун ва XVII наслуялъул ахирисев пиргІавн Камосил вацлъун. АхІмосил кІудияв инсул ва инсул ханлъиялъул заманлада, Уасет данде бахъуна Гъоркьияб Египеталда ханлъи гьабун рукІарал гьиксосазде данде. Гьесие анкьго сон бугеб мехалда, чІвала гьесул эмен[4], гьелдаса лъабго сон индал, лъалареб гІиллаялдалъун къадар щола гьесул вац Камосие, жинца ханлъи лъабго соналъ гурони гьабичІев. АхІмос I ханлъуде вачІун вац хун хадуб[5], 10 сон бугеб мехалъ, ва коронациялдаса хадуб гьесие кьола цІар nb-pḥtj-rꜥ «Рал къуватлъул бетІер» абураб магІна бугеб.

Жиндир ханлъиялъул заманалда жаниб, АхІмосица рагІалде бахъинабула гьиксосазде данде гьабулеб букІараб рагъ, гьел щущахъ риххизарула, эркен гьабула гьездаса Гъоркьияб Египет, Уасеталъул нухмалъиялде гъоркье бачуна тІолабго Египет, гьелъул кверщаликье нахъруссинарула жиндирго рукІарал Нубия ва КанагІан[5]. Хадуб АхІмосица гьабула пачалихъияб администрациялъул реорганизация, рагьула магІданал рахъулеб цІиял бакІал, даран-базаралъе нухал ва байбихьула Гьоркьохъеб ханлъиялъул заманалдасаго гьарурел рукІинчІел архитектуриял проектал рай. Гьеб хІаракаталъул заваллъун ккола египтяназ ахирисеб пирамида бай. АхІмосица ханлъиялъул заман ккола жиндир заманалда Египеталъул къуват ва цебетІей завалалде бахараб империялъе кьучІлъун.

Къо-моцІ ва ханлъиялъул заман[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

I АхІмосил ханлъиялъул заманаялъе гьабизе бегьула гІезегІан мухІканаб датировка гьесул ирсиласул заманалда букІараб Сириусалъул гелиактикияб баккиги хІисабалде босун, амма гьелда хадуб балагьи гьабун букІараб бакІалда хурхун бахІсал рукІиналъ, I АхІмосил ханлъиялъул заманлъе батІи-батІиял иццазда рекъон рихьизарулел санал ккола 1570–1546, 1560–1537, 1551–1527 ва 1539–1514 санал нилъеде щвелалде[6][7][8]. Манефоница АхІмосил ханлъиялъе кьола 25 сонги 4 моцІги[6] (амма Манефоница наслуялъул тІоцевесев пиргІавн "Тетмосис" абураб цІаралда рехсон вукІиналъ, батизе бегьулеб жо буго гьес батІияв рехсолев вукІин). Гьеб тарих ритуІхъ гьабула Тураялъул гамачІ бахъулел бакІазда батараб хъвай-хъвагІиялъ, жинда АхІмосил ханлъиялъул "22 сон" рехсон бугеб[9]. АхІмосил мумиялъул гьабураб медикияб хал-шалалъ чІезабуна гьев гІ.-ш. 35 сонил гІужалда накълулъи, гьелъ ритІухъ гьабула гьес 25 соналъ ханлъи гьаби (гьев 10 сон бараб мехалъ ханлъуде вачІинги хІисабалде босун)[6]. Гьесул ханлъиялъул байбихьялъе радиокарбониял къо-моцІазул диапазон чІезабуна 1570–1544 н. щ., гьезул гьоркьохъеблъунги ккола 1557 н. щ[10]. Артур Вейгаллида рекъон, I АхІмосил ханлъиялъул заман ккола гьединго 25 сон (1576–1551 сс. н. щ.)[11].

АхІмосил ханлъиялъе батІияб заманалъул къотІел (1194–1170 н. щ.) бихьизабуна Давид Ролица[12], амма гьеб нахъчІвана гІемерисел египтологаз 2010 соналъ радиокарбонияб анализалъул хІасилалъул публикация гьабилалдего.

Рагъул кампаниял[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

I АхІмосил цІар жинда бугеб ханжар. Онтариоялъул Роял Музей. Торонто.
Ханжаралъул тІагъиялда бугеб АхІмосил картуш.

Уасеталда ругел пиргІавназдаги ва гьиксосазул хан Апепида гьоркьоб рагъ байбихьана I АхІмесил эмен Секъененра ТагІал заманалда ва лъебергогІан соналъ халатбахъана, гьеб рагъ, гьиксосалги щущахъ риххизарун, лъугІизабуна I АхІмосица. РикІкІуна Секъененра ТагІа гьиксосазулгун рагъулъ чІванин абун, гьелъие хІужжалъун буго гьесул мумялда ругел гІемерал къотІарал ругъназ. Секъенера ТагІал ирсилав Камосица (АхІмесил кІудияв вацлъцн ватизе бегьула), лъалеб жо, чанго нухалъу тІаде кІанцІана гьиксосазул тахшагьар Аварисалда сверун сверун ругел ракьазде[4]. Камосил ханлъи къокъаб букІун батизе буго, щай гурого гьесул ханлъиялъул жиндие хІужжаби ругеб сонлъун ккола 3-б сон. Гьев хисун вачІуна I АхІмос. Гьебго заманалда хун ватизе вуго Апепиги. КІиго ханазазулаб цІар — Аусерра ва Акъениенра — жал тарихиял иццазда Апепие рехсон ругел, ккола цого ханасул цІараллъун, гьел хІалтІизарулаан АхІмлосил тушбабаз батІи-батІияб заманаз гьесул ханлъиялъул заманалда жаниб.

I АхІмос ханлъуде вачІуна жеги лъимерлъуда вукІаго ва гьев балугълъиялде вахинегІан, регентлъун йикІуна гьесул эбел АхІхІотеп. Гьелъул Египеталъе нухмалъи гьабулеб букІараб заманалъ рукІарал ролазул (гьенибго хІурматияб титул "Египеталъе вакиллъи гьабуей") сипатазда рекъон, АхІмос балугълъиялде вахиналде, гьелъ кІудияб асаралда гьабула Уасеталъул аристократиялъул консолидация. ХІакъикъаталда, Апепи II вукІун ватани I Апепил ирсилавлъун, гьев АхІхІотепица регентлъиялъул заманалда Дельтаялде нахъе къазавула, гьелъи хІужжалъунги буго Бубастис шагьаралдаса жанубияб рахъалда цониги монументазда гьесул цІар тІокІалъ гьечІолъи[13]

Гиксосазда тІад бергьенлъи боси[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

КъватІисел улкабазде рагъул сапарал[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

Гьиксосазда тІад бергьенлъи босун хадуб, АхІмосица байбихьана Шамалда ва Нубиялда рагъул кампаниял. Гьесул 22-б соналъул кампания щола Шамалда бугеб Джахи абулел ракьалде ва, батизе бегьулеб жо, Фурат гІоралде щвезегІанги, амма гІемерисеб Фурат гІоралде щвезегІан рагъул сапарал гьарурав пиргІавнлъун рикІкІуна Тутмос I. БукІаниги, АхІмосица кверщаликье рачуна Къедем абулеб бакІги (рикІкІуна Библосалда аскІоб букІанин абун) ва гьелде щвезегІан ругел ракьалги, гьелъие нугІлъи гьабула гьесул хъизан АхІмос-Нефертарил хоб-рокъоб батараб остраконалъ.[14] Гьеб кампаниялъул киналниги лъугьа-бахъинал мухІканго лъалел гьечІо, щай абуни информациялъул аслияб иццлъун вукІараб Ибанал вас АхІмосица, жив рагъулаб флоталда хъулухъалда вукІарав, гьеб ракъдада гьабураб рагъул сапаралда гІахьаллъи гьабичІолъиялъ. Амма Шималияб КанагІаналда гьарурал археологиял рухъа-хъваязда рекъон абизе бегьула н. щ. XVI гІасруялда АхІмосида ва гьесде гІагарал ирсилазда ракІалда букІанин КанагІан бахъизе гуреб, амма гьиксосазул хІакимлъи тІубан тІагІинабизе. Гьенир гІемерисел бакІал гьеб заманалда чІунтизаруна ва чІорого гьарун руго ва хадур цІи гьарун гьечІо — гьеб хІалтІи ракьал рахъизе ва мукІур гьаруразда тІад магъало лъезе ракІалда бугел пиргІавназ гьабулароан.[15]

I АхІмосица Нубиялда гьарурал кампаниязул документация гьабун буго дагьабги лъикІ. ТІоцебесеб Нубиялъул кампания лъугІун гІемерго заман иналде, Аата абун жинда цІар бугев нубиясул бетІерлъуда гъоркь байбихьула нубиял АхІмосиде данде рахъин, амма гьел гъурула. Гьелдаса хадуб Уасеталде данде чІарав египтянас, Течен абун жинда цІар букІав, Нубиялда ракІарула пиргІавнасде данде гІемерал чагІи, амма гьелги гъурула. АхІмосица Египеталъул Нубиялда тІад букІараб кверщел букІадахъин гьабула, гьеб цІуни ва гьелда хадуб хал кквей тІалъула Бухеналда гьабураб цІияб административияб марказалда.[16] Батизе буго, Египеталъул Нубиялда тІад миллияб хІакимлъи гьабун хадуб, АхІмосица жиндие ва жиндаса цере рукІарал пиргІавназе кумек ва квербакъи гьарурал амирзабазе ва гьезул тухумазе шапакъатал гьари.[17]

Искусство ва момнументал рай[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

АхІмосил заманалда, ТІасияб ва Гъоркьияб Египет цІидасан цолъидал, байбихьана монтументал раязе ва искусствоялъе квер бакъи гьаби. Документазда рекъон, АхІмосица кинабниги пачалихъалъе тІаде бачІунеб бечелъиялъул 10 бутІа гьабун цо бутІа буссинабуна магІбадазде ва илагьазе лъаглъи гьабиялъе[18], монументал рай цІи гьабиялъе ва искусство цебетІеялъе. Гьиксосазда тІад бергьенлъи боси АхІмосил ханлъиялъул ахиралда гІадин букІиндал, гьесул монументал ралел проектазул халалъи букІана 7 соналдаса цІикІкІинчІеб[19], ва гІемерисел гьес разе байбихьарал монументал рагІалде рахъинарун ратизе бегьула гьесул вас ва ирсилав I АменхІотепица[20].

Гьесул ханлъиялъул заманалда устарзабаз гьарурал хІалтІаби руко цебе букІараб кІиабилеб хиси ккараб заманалъул хІалтІабаздаса дагьалги мухІканал, амма цо-цо Басрияб ва Гьоркьохъеб ханлъиялда гьарурал махщалилал хІалтІабаздаса къурал[21]. Египетги цолъизабун, Нубиялда тІад кверщелги гьабун хадуб, египтянязе щола ТІасияб Египеталдаса щоларел рукІарал сурсатал. Нубиялдаса бачІине байбихьула месед ва гІарац, лазурит гьоркьохъеб Азиялъул батІи-батІиял бакІаздаса, кедралъул цІул Джубайлалдаса[22]. Синаялда рагьула СарабитІ ал-Хадималда пируз бахъулел бакІал[23]. Криталда ва Египеталда гьоркьор рукІарал хурхеназул хІакъалъулъ мухІканго лъалеб гьечІо, амма цо-цо Криталда хурхарал суратал ратана гьеб заманалъул монументазда, ва Египеталъ рикІкІунаан Эгей рагъдал регион жиндирго империялъул бутІалъун[22]. АхІмосица цІидасан рагьула Тураялда монументал разе хІалтІизабулеб гачилгамачІ бахъулеб бакІ; гьениб батараб хъвай-хъвагІиялда рекъон, гьениса гамачІ баччизе хІалтІизарулаан Финикиялдаса оцал[24].

I АхІмосил курхьеназул бутІа, Лувралъул музей.

АхІмосил ханлъиялъул заманалъул искусствоялъ такрар гьабула Гьоркьохъеб ханлъиялъул заманалъул ханзабазулаб Уасеталъул стиль[25], гьеб заманалъул стеллабазул руго цого сипатал[23]. Гьелъ бихьизабиулеб батизе буго консервативияб тенденция гьиксосазда цебесеб периодалъул модаялде бугеб. БукІаниги, живго I АхІмосил абун идентификация гьабураб статуя буго лъабго: цояб — шабти, цІунун буго жакъа къоялъ Британиялъул музеялда, гьеб статуя рикІкІуна АхІмосил хоб-рукъалъуса бугин абун, амма хоб-рукъалде тІаде археологал жеги ккечІо; ва кІиго статуя гІадамасул борхалъиялда гьабураб, гтезкл цояб буго Нью-Йоркалъул Метрополитен музеялда, цогидаб — Хартумалъул музеялда[25]. Шотландиялъул миллияб музеялда бугеб гачилганчІил гьабураб сфинксалъул статуя, стилалде балагьун, гьединго рикІкІуна I АхІмосил бугин абун[26]

РикІкІуна I АхІмосил заманалда Египеталда байбихьанин цІвер гьаби цебе тІезе абун. ЦІвералъул бищун басриял мисалал ратизе руго фаянс гьабулаго дефект лъугьарал жаллъун, жибго цІвер гьаби букІичІо XVIII наслуялде щвезегІан. Гьеб заманалъул бищун басриял цІвералъул маххазда руго АхІмосил ва АменхІотепил цІарал, ва хъвай-хъвагІиялъул къагІида буго гьезул ханлъиялъул заманаялъ букІараб къагІидаялда релъараб[27]. ЦІвер гьаби I АхІмосиде щвелалде букІунги батичІони, тІоцересел цІорол тІагІалабазе датировка I АменхІотепил заманалдаса кватІунги гьабичІони, цІвер гьаби ургъун батизе буго цо чияс[27].

АхІмосица байбихьула кІиабилеб хиси ккараб заманалде щвелалде гьарулел рукІарал архитектуриял проектал гьари цІи гьабизе. Улкаялъул жанубияб рахъалда байбихьула магІбадал гьаризе, аслияб къагІидаялъ кирпичазул, гьединеб цо магІбад бан буго Нубиялъул Бухен шагьаралда. ТІасияб Египеталда Карнакалда бугеб Амунил ва Арманталда бугеб Монтул магІбадал тІадего рана[23]. Тураялда бугеб хъвай-хъвагІиялда рекъон[24], АхІмесица хІалтІизабулаан хъахІаб гачигамачІ ПтахІие магІбад базеги ва Амуние жанубиял "хІарем" базеги, амма гьеб кІиябго проект лъугІизабичІо[23]. Абидусалда жиндирго кІодоэбел Тетишерие бана кенотаф.

Аварис шагьар букІараб бакІалда Манфред Битакица гьарурал археологиял рухъа-хъваяз бихьизабуна I АхІмосил гьиксосазул шагьаралъу бакІалда бараб кІалгІа букІин. Битакида батана Миноялъул фрескабазул бутІаби, жал кІалгІаялъул къадазда ккун рукІарал; рукІана гІемерал батІи-батІиял пикраби Эгейялъул цивилизациялъул даран-базаралдаги искусствоялдаги букІараб ролалда хурхун[28].

Хиралъаби ва церемониалияб ярагъ АхІхІотепил хоб-рокъоб ратарал, гьездаго гьоркьоб гІащтІиги, жиндир балалда гьиксосазул рагъухъанасда кьаби щвезабулев I ахІмосил сурат бугеб,, ва меседил тІутІал абулел шапакъатал, жал АхІхІотепие гьелъ гиксосазде данде рагъулъ гьабураб хІалтІиялъухъ кьун рукІарал.

АхІмоосил ханлъиялда, Уасет шагьар, Гьоркьохъеб ханлъиялъул байбихьуда гІадин, цІидасан лъугьуна тІолго Египеталъул тахшагьарлъун. Гьедин гьеб шагьар лъугьуна цІигьабураб ватІанчилъияб хъулухъалъул центрлъун, хІажаталлъун лъугьана къаламчагІи ва лъай бугел, ханхабазул архивал цІезе байбихьана такърираздалъун ва хІисабаздалъун[29]. Уасет тахшагьарлъун бищиялъе гІиллалъун букІун батизе ккола гьелъу бугеб бакІ стратегиялъул рахъалъ лъикІаб букІин: гьеб букІана пачалихъалъул бакьулъ, гьенисан гьаруна АхІмосица рагъал шималияб рахъалда гьиксосазде, жанубияб рахъалда хІабашиязде данде, ва хадубги, гьеб кІиябго рахъалде рагъул сапар гьаризе санагІалъи букІин[18].

Бищун кІвар бугеб хиса-баси ккала динияб рахъалдаги: Уасет шагьар байбихьана лъугьине пачалихъалъул сиясатияб гуребги динияб центрлъунги, бакІалъул илагьлъун вукІарав Амун, жинда АхІмосица гьиксосазда тІад ккурал бергьенлъаби хурхинарурав, байбихьана лъугьине тІолго египеталъул илагьлъун. Карнакалъул магІбадалъул комплексалъул (жиб Уасеталъу шималияб рахъалда Нилалъул бакъбаккудехун бугеб рагІалда букІараб) кІвар цІикІкІине байбихьула, цебе букІараб Ра илагьасул культ, жиндир аслияб бакІ Гелиополалда букІараб, загІиплъула[30].

Карнакалда чанго стела, жидеда тІад АхІмосица гьарурал хІалтІабазул хІакъалъун хъвай-хъвагІиял ругел, гьезул кІигоялъ АхІмос вихьизавун вуго магІбадалъул вакиллъун. Цояб стелаялда, жиб "бураналъул стела" абун машгьураб, рехсон буго АхІмосица жинда цере рукІаразул кІудияб бураналъ риххизарурал пирамидаби цІи гьари[31]. Цо-цо гІалимзабаз рикІкІуна "Бураналъул стелаялда" рехсон бугеб кІудияб бураналъ пирамидаби риххизари рикІкІуна Миноялъул вулкан кІанцІиялда хурхараб бугин абун.

Пирамида[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

АхІмосил пирамидаялъул хутІелал.


Хъизан[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

АхІмос вукІана Уасеталъулаб XVII наслуялъул чилъун. Гьесул кІудияв эмен Сенахтенра АхІмосиил ва кІудияй эбел Тетишерил рукІана анцІила кІиде гІунтІун гІемерал, гьезул Секъененра ТагІал ва I АхІхІотепил васлъун ккола Камос ва АхІмос I, гьезул йикІана цо чанго яцги[32]. ГІадаталда рекъон, АхІмосица ячуна жиндирго яц АхІмос-Нефертари ва гьаюла гьей кІудияй чІужулъун[33]. Гьезул лъималлъун ккола ясал Меритамун B, Ситамун A ва васал Сиамун А, АхІмос-гІанх[34], АменхІотеп I ва Рамос А[35] (цІаразда цадахъ ругел "А" ва "B" ккола шартІиял гІаламаталъун, жал египтологаз цого цІар бугел пиргІавнасул лъимал ва лъудби ратІа гьаризе хІалтІизарулел). АхІмосил яслъун йикІун ятизе бегьуле Мутнофретги, жий I Тутмосил лъадилъун яхъарай. I АхІмосил тІоцевесев ирсилавлъун вукІана АхІмос-гІанх, амма гьев хола инсудаса цеве, гьесул ханлъиялъул 17-б ва 22-б саназда гьоркьоб заманалд[36]. АхІмосидаса хадув ханлъуде вачІуна гьесул вас АменхІотеп I, жица инсуда цадахъ къокъаб заманалъ ханлъи гьабун батизе бегьулев.

XVII ва XVIII наслабазда гьоркьоб цоцадаса тІей букІинчІо. Жив Птолемеязул заманалда вукІарав тарихчи Манефоница рикІкІунаан гьиксосаздаса Египет эркен гьаби, гьел Египеталде рачІун хадуб нусго сон индал, ва тІолго Египеталда египтяназул миллияб хІакимлъи букІадахъин гьаби цІакъ кІвар бугеб лъугьа бахъинлъун, жиндалъун цІияб наслу байбихьизе[37].

Тухум-кьибил[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

Мумия[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

Ирс[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

Балагье гьединго[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

ХІужжаби[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

  1. Атрур Вейгалл. A history of the Pharaohs = en. — P. 244.
  2. Ranke, Hermann (1935) Die ägyptischen Personennamen, Glückstadt: Verlag von J. J. Augustin, volume 1, page 12.19
  3. Leprohon, Ronald (2013), Denise Doxey, editor, The Great Name: Ancient Egyptian Royal Titulary, Atlanta: Society of Biblical Literature, page 96
  4. 4,0 4,1 Shaw. (2000) p. 199.
  5. 5,0 5,1 Grimal. (1988) p. 192.
  6. 6,0 6,1 6,2 Grimal. (1988) p. 193.
  7. Helk, Wolfgang. Schwachstellen der Chronologie-Diskussion pp. 47–9. Göttinger Miszellen, Göttingen, 1983.
  8. Encyclopaedia Britannica Ahmose I | Accomplishments & Facts | Britannica.com
  9. Breasted, James Henry. Ancient Records of Egypt, Vol. II p. 12. University of Chicago Press, Chicago, 1906.
  10. Christopher Bronk Ramsey et al., Radiocarbon-Based Chronology for Dynastic Egypt, Science 18 June 2010: Vol. 328. no. 5985, pp. 1554–1557.
  11. Артур Вейгал. ПиргІавназул тарих.
  12. David Rohl, Pharaohs and Kings (1995), ISBN 0-609-80130-9
  13. Цитированиялъул гъалатӀ:Мекъаб тег <ref>; мурад баян гьабун хъвалеб Grimal 1942 -лъе текст бихьизабун гьечІо
  14. Weinstein, James M. The Egyptian Empire in Palestine, A Reassessment, p. 6. Bulletin of the American Schools of Oriental Research, n° 241. Winter 1981.)
  15. Weinstein, James M. The Egyptian Empire in Palestine, A Reassessment, p. 7. Bulletin of the American Schools of Oriental Research, n° 241. Winter 1981.
  16. Цитированиялъул гъалатӀ:Мекъаб тег <ref>; мурад баян гьабун хъвалеб Grimal 1902 -лъе текст бихьизабун гьечІо
  17. Shaw and Nicholson. (1995)
  18. 18,0 18,1 Maspero, Gaston. History Of Egypt, Chaldaea, Syria, Babylonia, and Assyria, Volume 4 (of 12), Project Gutenberg EBook, Release Date: December 16, 2005. EBook #17324.
  19. Shaw. (2000) p. 209.
  20. Shaw. (2000) p. 213.
  21. Rice. (2001) p. 3.
  22. 22,0 22,1 Catalogue Général 34001, Egyptian Museum, Cairo.
  23. 23,0 23,1 23,2 23,3 Grimal. (1988) p. 200
  24. 24,0 24,1 Quarry Inauguration Archived 2010-06-05 at the Wayback Machine, accessed July 28, 2006.
  25. 25,0 25,1 Edna R. Russman et al. Eternal Egypt: Masterworks of Ancient Art from the British Museum, pp. 210–211.
  26. Russman, Edna A. "Art in Transition: The Rise of the Eighteenth Dynasty and the Emergence of the Thutmoside Style in Sculpture and Relief", Hatshepsut: From Queen to Pharaoh. p.24–25. The Metropolitan Museum of Art. 2005. ISBN 1-58839-173-6
  27. 27,0 27,1 Gordon, Andrew H. A Glass Bead of Ahmose and Amenhotep I. p. 296. Journal of Near Eastern Studies, vol. 41, no. 4, October 1982.
  28. Shaw. (2000) p. 208.
  29. Tyldesley, Joyce. Egypt's Golden Empire: The Age of the New Kingdom, pp. 18–19. Headline Book Publishing Ltd., 2001.
  30. Tyldesley, Joyce. The Private Lives of the Pharaohs, p. 100. Channel 4 Books, 2004.
  31. Shaw. (2000) p. 210.
  32. Grimal. (1988) p. 194.
  33. Grimal. (1988) p. 190.
  34. Dodson. (1990) p. 91.
  35. Dodson, Aidan; Hilton, Dyan. The Complete Royal Families of Ancient Egypt, p. 126. Thames & Hudson, 2004.
  36. Wente (1975) p. 271.
  37. Redford. (1965) p. 28.

Библиография[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

МугъчІваял[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

  • Breasted, James Henry. Ancient Records of Egypt, Vol. II University of Chicago Press, Chicago, 1906. ISBN 90-04-12989-8.
  • Catalogue Gènèral 34001, Egyptian Museum, Cairo.
  • Clayton, Peter. Chronicle of the Pharaohs, Thames and Hudson Ltd, paperback 2006.
  • Cooney, J. D. Glass Sculpture in Ancient Egypt. Journal of Glass Studies 2 vol. 11, 1960.
  • Dodson, Aidan. Crown Prince Djhutmose and the Royal Sons of the Eighteenth Dynasty The Journal of Egyptian Archaeology, vol. 76, 1990.
  • Dodson, Aidan. Dyan, Hilton. The Complete Royal Families of Ancient Egypt Thames & Hudson, 2004. ISBN 0-500-05128-3.
  • Edna R. Russman, et al. Eternal Egypt: Masterworks of Ancient Art from the British Museum. 2001. ISBN 0-520-23086-8.
  • Gardiner, Alan (Sir). Egypt of the Pharaohs, Oxford University Press, 1964. ISBN 0-19-500267-9
  • Gordon, Andrew H. A Glass Bead of Ahmose and Amenhotep I. Journal of Near Eastern Studies, vol. 41, no. 4, October 1982.
  • Grimal, Nicolas. A History of Ancient Egypt. Librairie Arthéme Fayard, 1988. ISBN 90-04-12989-8.
  • Helk, Wolfgang. Schwachstellen der Chronologie-Diskussion. Göttinger Miszellen, Göttingen, 1983.
  • Lehner, Mark. The Complete Pyramids. Thames & Hudson Ltd, 1997. ISBN 0-500-05084-8.
  • Maspero, Gaston. History Of Egypt, Chaldaea, Syria, Babylonia, and Assyria, Volume 4 (of 12), Project Gutenberg EBook, Release Date: December 16, 2005. EBook #17324. https://www.gutenberg.org/files/17324/17324.txt
  • Murnane, William J. Ancient Egyptian Coregencies, Studies in Ancient Oriental Civilization. No. 40. The Oriental Institute of the University of Chicago, 1977.
  • Redford, Donald B. Egypt, Canaan, and Israel in Ancient Times. Princeton University Press, Princeton NJ, 1992. ISBN 0-691-00086-7.
  • Redford, Donald B. History and Chronology of the 18th Dynasty of Egypt: Seven Studies. University of Toronto Press, 1967.
  • Shaw, Ian. The Oxford History of Ancient Egypt. Oxford University Press, 2000. ISBN 0-19-815034-2.
  • Smith, G. Elliot. The Royal Mummies, Gerald Duckworth & Co Ltd., 2000. ISBN 0-7156-2959-X.
  • Spalinger, Anthony J. War in Ancient Egypt: The New Kingdom. Blackwell Publishing, 2005. ISBN 1-4051-1372-3
  • Tyldesley, Joyce. Egypt's Golden Empire: The Age of the New Kingdom. Headline Book Publishing Ltd., 2001. ISBN 0-7472-5160-6.
  • Tyldesley, Joyce. The Private Lives of the Pharaohs. Channel 4 Books, 2004. ISBN 0-7522-1903-0.
  • Weinstein, James M. The Egyptian Empire in Palestine, A Reassessment. Bulletin of the American Schools of Oriental Research: No 241. Winter, 1981.
  • Wente, Edward F. Thutmose III's Accession and the Beginning of the New Kingdom. Journal of Near Eastern Studies, University of Chicago Press, 1975.

КъватІисел линкал[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]

Шаблон:Commons category